Trong thế giới ô tô ngày nay, nếu có một thế lực đang khiến các ‘ông lớn’ Nhật Bản phải thực sự lo ngại, thì đó chắc chắn là các nhà sản xuất đến từ Trung Quốc. Không còn là những mẫu xe ‘nhái’ thiết kế hay chất lượng kém như thập kỷ trước, xe Trung Quốc giờ đây đang định hình lại cuộc chơi toàn cầu bằng công nghệ. Ngay cả những kỹ sư lão luyện nhất của Toyota – biểu tượng của sự thực dụng và bền bỉ – cũng đã phải công khai thừa nhận sự vượt trội này.
Cú sốc từ ghế lái của Kỹ sư trưởng Toyota RAV4
Mới đây, ông Yoshinori Futonagane, Kỹ sư trưởng phụ trách phát triển thế hệ mới của dòng xe SUV huyền thoại Toyota RAV4, đã có những chia sẻ đầy thẳng thắn sau khi trực tiếp cầm lái một mẫu xe Trung Quốc. Dù ông không chỉ đích danh thương hiệu, giới chuyên môn đều ngầm hiểu đó là một sản phẩm đến từ BYD – gã khổng lồ xe điện đang ‘làm mưa làm gió’ ngay tại thị trường Nhật Bản và thế giới.
Trải nghiệm thực tế này đã mang lại cho vị kỹ sư trưởng của Toyota một cái nhìn hoàn toàn khác. Ông thừa nhận bản thân bị ấn tượng mạnh mẽ bởi tốc độ phát triển phần mềm và các tính năng thông minh trên xe Trung Quốc. Trình độ tích hợp công nghệ hỗ trợ lái và tự lái của họ đã đạt đến một đẳng cấp rất cao, điều mà các hãng xe truyền thống Nhật Bản vốn rất thận trọng chưa thể tối ưu hóa nhanh chóng.
“Phần mềm của họ thực sự rất tiên tiến. Thành thật mà nói, xe của họ vận hành không hề tệ chút nào”, ông Futonagane chia sẻ. Lời thừa nhận từ một người chịu trách nhiệm cho dòng xe chiến lược RAV4 của Toyota cho thấy áp lực cạnh tranh khốc liệt đang đè nặng lên vai các nhà sản xuất ô tô truyền thống.
Sức mạnh phần mềm: Vũ khí giúp xe Trung Quốc bứt tốc
Tại sao phần mềm lại trở thành ‘tử huyệt’ của các hãng xe Nhật và là ‘bàn đạp’ cho xe Trung Quốc? Để hiểu rõ điều này, chúng ta cần nhìn vào cách hai nền công nghiệp tiếp cận một chiếc ô tô:
- Triết lý của người Nhật: Xem ô tô là một thực thể cơ khí thuần túy. Mọi tính năng phần mềm chỉ là công cụ bổ trợ cho hệ thống phần cứng. Sự an toàn, độ bền bỉ của động cơ, hộp số và hệ thống treo luôn được đặt lên hàng đầu.
- Triết lý của người Trung Quốc: Định nghĩa ô tô là một ‘thiết bị di động thông minh cỡ lớn’. Họ tập trung vào trải nghiệm người dùng (UI/UX), khả năng kết nối vạn vật (IoT), cập nhật phần mềm qua mạng (OTA) liên tục và hệ thống tự lái thông minh dựa trên AI và cảm biến LiDAR.
Sự khác biệt này giúp các mẫu xe Trung Quốc mang lại cảm giác cực kỳ công nghệ và tương lai ngay khi người dùng bước vào khoang lái. Những màn hình giải trí khổng lồ mượt mà, trợ lý ảo nhận diện giọng nói tự nhiên, và đặc biệt là hệ thống tự lái thông minh có thể tự xử lý các tình huống phức tạp trong đô thị đông đúc – điều mà ngay cả những mẫu xe Nhật cao cấp nhất vẫn chưa làm tốt.
Sự thận trọng của Toyota: Giữ vững bản sắc hay tụt hậu?
Dù đánh giá cao đối thủ, ông Futonagane khẳng định Toyota sẽ không mù quáng chạy theo xu hướng công nghệ nếu điều đó làm tổn hại đến các giá trị cốt lõi. Đối với Toyota, ba yếu tố: An toàn, Độ tin cậy và Chất lượng sản phẩm (QDR) luôn là bất di bất dịch. Mọi công nghệ mới, dù có hấp dẫn đến đâu, đều phải trải qua hàng triệu km thử nghiệm nghiêm ngặt trước khi được trang bị đại trà.
Tuy nhiên, sự thận trọng quá mức đôi khi lại là rào cản. Trước khi rời ghế CEO Toyota, ông Koji Sato từng đưa ra lời cảnh báo đanh thép rằng hãng xe Nhật có thể ‘không tồn tại nổi’ nếu không nhanh chóng thay đổi tư duy để thích nghi với kỷ nguyên mới. Hiện tại, Toyota đang phải xem xét nới lỏng một số tiêu chuẩn kiểm soát chất lượng nội bộ quá khắt khe để giảm chi phí và đẩy nhanh tiến độ phát triển xe điện.
Không chỉ có Toyota, nhiều kỹ sư từ các hãng xe Nhật khác cũng bắt đầu có cái nhìn cởi mở và thực tế hơn về đối thủ hàng xóm. Điển hình như ông Kaoru Sawase, chuyên gia của Mitsubishi, sau khi trải nghiệm mẫu bán tải Hybrid cắm sạc (PHEV) BYD Shark 6, đã dành nhiều lời khen ngợi cho khả năng kiểm soát mô-tơ điện ưu việt và khả năng vận hành địa hình ấn tượng của mẫu xe này. Dù vậy, ông cũng chỉ ra điểm yếu của xe Trung Quốc là hệ thống bảo vệ nhiệt chưa thực sự tối ưu khi xe phải hoạt động dưới tải nặng liên tục.
Sự chuyển dịch của thị trường ô tô thế giới đang diễn ra nhanh hơn bao giờ hết, buộc các hãng xe Nhật phải chủ động học hỏi cách người Trung Quốc tối ưu hóa phần mềm và hệ thống truyền động điện để không bị bỏ lại phía sau.
Góc nhìn từ chuyên gia: Người dùng được lợi gì?
Là một người theo dõi sát sao thị trường ô tô nhiều năm, tôi cho rằng cuộc đua công nghệ này mang lại lợi ích lớn nhất cho chính người tiêu dùng. Sự trỗi dậy của xe Trung Quốc đã phá vỡ thế độc quyền và sự ‘lười biếng’ nâng cấp của nhiều hãng xe truyền thống.
Nếu bạn là người yêu thích sự an toàn, thực dụng, muốn một chiếc xe ‘lành tính’, giữ giá và bền bỉ theo năm tháng, các dòng xe Nhật như Toyota RAV4 hay Honda CR-V vẫn là lựa chọn hàng đầu. Tuy nhiên, nếu bạn là người trẻ tuổi, đam mê trải nghiệm công nghệ mới, muốn sở hữu một chiếc xe có khả năng tự lái thông minh và khoang cabin đầy ắp tiện nghi như một chiếc chuyên cơ, xe Trung Quốc rõ ràng đang làm tốt hơn rất nhiều trong cùng tầm giá.
Lời kết
Lời thừa nhận của kỹ sư trưởng Toyota không phải là sự đầu hàng, mà là một lời tuyên chiến ngầm. Nó cho thấy các hãng xe Nhật đã bắt đầu thức tỉnh và chấp nhận nhìn thẳng vào sự thật để thay đổi. Cuộc đối đầu giữa ‘vua cơ khí’ Nhật Bản và ‘ông hoàng công nghệ’ Trung Quốc chắc chắn sẽ còn rất gay cấn trong những năm tới.
Còn bạn, bạn nghĩ sao về nhận định của kỹ sư Toyota? Bạn sẽ xuống tiền cho một chiếc xe Nhật bền bỉ hay một chiếc xe Trung Quốc tràn ngập công nghệ? Hãy để lại ý kiến của mình bên dưới để chúng ta cùng thảo luận nhé!
