Chào các bác tài và những người đam mê công nghệ ô tô. Nếu bạn đang tìm kiếm một chiếc MPV hạng sang cho gia đình, chắc hẳn cái tên Xpeng X9 với thiết kế tương lai và hệ thống treo khí nén êm ái đã từng lọt vào mắt xanh của bạn. Tuy nhiên, những thông tin gần đây từ thị trường Trung Quốc đang khiến giới mộ điệu phải đặt một dấu hỏi lớn về độ bền bỉ của mẫu ‘chuyên cơ mặt đất’ này.
Đạp ga ngay lập tức: Khi ‘biệt thự di động’ đột ngột sập gầm
Mẫu MPV cao cấp Xpeng X9 đang hứng chịu làn sóng chỉ trích dữ dội tại Trung Quốc sau khi nhiều chủ xe tại Trùng Khánh phản ánh tình trạng xe đột ngột ‘nằm đường’ khi đang di chuyển. Sự cố này xảy ra trong đợt nắng nóng kỷ lục gần đây, khiến hệ thống treo khí nén bị rò rỉ khí và làm sập gầm xe một phần hoặc hoàn toàn, làm dấy lên những lo ngại lớn về an toàn giao thông.
Đối với một mẫu xe gia đình có mức giá dao động từ 359.800 – 419.800 nhân dân tệ (tương đương khoảng 52.900 – 61.700 USD), đây là một lỗi cực kỳ nghiêm trọng. Khi gầm xe bị sập hoàn toàn, khoảng sáng gầm tiêu chuẩn bị triệt tiêu, khiến xe không thể di chuyển hoặc nếu di chuyển sẽ gây hư hỏng nặng nề cho hệ thống cản trước, cản sau và đặc biệt là cụm pin đặt dưới sàn xe điện. Hãy cùng tôi đi sâu vào phân tích kỹ thuật để hiểu rõ bản chất của sự cố này.
Treo khí nén trên Xpeng X9 hoạt động thế nào và tại sao lại ‘nằm đường’?
Hệ thống treo khí nén (Air Suspension) là trang bị xa xỉ thường chỉ có trên các dòng xe tiệm cận sang trọng trở lên. Thay vì sử dụng lò xo cuộn bằng thép truyền thống, hệ thống này sử dụng các bầu khí nén bằng cao su siêu bền để hấp thụ xung lực từ mặt đường. Ưu điểm của nó là mang lại sự êm ái vượt trội, có thể tự động nâng hạ gầm tùy theo tốc độ và tải trọng xe.
Tuy nhiên, cấu tạo của hệ thống này cực kỳ phức tạp, bao gồm:
- Máy nén khí (Compressor): Có nhiệm vụ bơm khí vào các bầu hơi.
- Bầu hơi cao su (Air Springs): Thay thế cho lò xo thép chịu lực.
- Bộ van chia hơi (Valve Block): Điều phối lượng khí đến từng bánh xe.
- Cảm biến độ cao (Height Sensors): Đo khoảng cách từ bánh xe đến thân xe để gửi tín hiệu về bộ điều khiển trung tâm (ECU).
Trong đợt nắng nóng kỷ lục tại Trùng Khánh, nhiệt độ mặt đường có thể lên tới hơn 50 độ C. Trả lời những phản hồi về sự cố, bộ phận chăm sóc khách hàng của Xpeng giải thích rằng hệ thống có thể đã kích hoạt ‘chế độ bảo vệ nhiệt’. Hãng cho biết, nếu chiều cao hệ thống treo khí nén bị điều chỉnh quá thường xuyên (bằng tay hoặc tự động) khi xe vận hành dưới nhiệt độ cao, máy nén có thể bị quá nhiệt. Lúc này, màn hình sẽ hiển thị cảnh báo: ‘Máy nén hệ thống treo quá nhiệt, không thể điều chỉnh’.
Phân tích kỹ thuật từ chuyên gia: Lỗi thiết kế hay giới hạn vật lý?
Với tư cách là một người làm kỹ thuật ô tô lâu năm, tôi cho rằng lời giải thích ‘kích hoạt chế độ bảo vệ nhiệt’ của Xpeng chỉ là một cách xoa dịu dư luận mang tính chữa cháy. Về nguyên lý, khi máy nén bị quá nhiệt và tạm ngắt để bảo vệ, hệ thống treo phải giữ nguyên độ cao hiện tại nhờ vào các van khóa một chiều trong bộ chia hơi. Việc xe bị rò rỉ khí dẫn đến sập gầm hoàn toàn chứng tỏ hệ thống đã bị mất áp suất đột ngột.
Điều này có thể xuất phát từ hai nguyên nhân chính:
- Vật liệu bầu hơi bị thoái hóa do nhiệt: Ở nhiệt độ quá cao, lớp cao su của bầu hơi bị giãn nở không đều, tạo ra các khe hở li ti tại các điểm nối khớp kim loại, dẫn đến rò rỉ khí nén.
- Lỗi van điện từ điều khiển: Khi nhiệt độ trong khoang máy hoặc dưới gầm xe tăng cao, các cuộn dây điện từ trong bộ van chia hơi có thể bị chập hoặc hoạt động sai lệch, khiến van mở tự do và xả hết khí nén ra ngoài.
Nỗi lo ngại của khách hàng không chỉ dừng lại ở những cảnh báo quá nhiệt thông thường. Dữ liệu từ nền tảng khiếu nại chất lượng ôtô 12365auto cho thấy các lỗi kỹ thuật này có xu hướng lặp lại liên tục. Điển hình là trường hợp một chủ xe Xpeng X9 phiên bản Max mở rộng phạm vi (EREV) cho biết xe của ông bị hỏng hệ thống treo khí nén khi mới đi được 1.552 km, và lỗi tương tự tái diễn ở mốc 2.500 km.
Kết quả kiểm tra tại trung tâm dịch vụ sau đó xác định xe bị chập mạch bộ biến tần môtơ và đứt cầu chì. Vị khách này bày tỏ sự thất vọng tột cùng khi mới nhận xe 5 tháng đã phải đi sửa nhiều lần, đồng thời cáo buộc trung tâm dịch vụ từ chối ký vào biên bản kiểm tra lỗi. Điều này cho thấy sự thiếu minh bạch và lúng túng của hãng xe Trung Quốc trước một lỗi mang tính hệ thống.
Hệ lụy và phản ứng từ thị trường xe điện thông minh
Xpeng X9 được định vị là mẫu MPV 7 chỗ cỡ lớn siêu thông minh, ra mắt vào tháng 1/2024 và nhanh chóng đạt doanh số tích lũy 13.324 xe trong nửa đầu năm 2026. Tuy nhiên, sự cố sập gầm lần này đang giáng một đòn mạnh vào uy tín của hãng. Đây không phải là lần đầu tiên Xpeng gặp rắc rối với các lỗi kỹ thuật lớn. Trước đó vào năm 2025, mẫu sedan P7+ của hãng cũng gặp lỗi thước lái nghiêm trọng, buộc hãng phải triệu hồi 48.000 xe.
Để cập nhật thêm các xu hướng công nghệ mới cũng như những đánh giá khách quan về các dòng xe điện thông minh hiện nay, bạn có thể tham khảo thêm tại chuyên mục xe của Một Thế Giới. Cho đến nay, Xpeng vẫn chưa đưa ra tuyên bố chính thức, báo cáo điều tra hay giải pháp triệt để nào cho làn sóng khiếu nại tập thể này, ngoài lời khuyên tài xế nên ‘đỗ xe đợi máy nén nguội đi’.
Góc nhìn từ chuyên gia: Lời khuyên thực tế cho bác tài
Dưới góc độ của một chuyên gia, tôi có vài lời khuyên thực tế dành cho các bác tài đang sở hữu hoặc có ý định mua các dòng xe trang bị treo khí nén, đặc biệt là trong điều kiện thời tiết nắng nóng gay gắt tại Việt Nam:
- Hạn chế thay đổi chiều cao gầm liên tục: Khi di chuyển trong phố hoặc khi đỗ xe trời nắng, hãy để hệ thống treo ở chế độ tự động (Auto), tránh việc bấm nâng hạ gầm thủ công liên tục làm máy nén phải làm việc quá tải.
- Kiểm tra định kỳ bầu hơi: Sau khoảng 2-3 năm sử dụng, cao su bầu hơi sẽ có dấu hiệu rạn nứt chân chim. Hãy xịt nước xà phòng để kiểm tra rò rỉ khí nén định kỳ tại các gara uy tín.
- Xử lý khi có cảnh báo quá nhiệt: Nếu màn hình báo lỗi hệ thống treo quá nhiệt, tuyệt đối không cố gắng di chuyển qua các địa hình gồ ghề. Hãy đỗ xe vào bóng râm, tắt máy và đợi khoảng 15-20 phút để hệ thống nguội trở lại.
Xpeng X9 thực sự là một mẫu xe đầy ắp công nghệ và có không gian nội thất cực kỳ rộng rãi cho gia đình. Tuy nhiên, nếu bạn là người đề cao sự bền bỉ, ‘ăn chắc mặc bền’ và thường xuyên phải di chuyển dưới thời tiết khắc nghiệt, việc lựa chọn một mẫu xe sử dụng hệ thống treo lò xo truyền thống được tinh chỉnh tốt vẫn là giải pháp an toàn và kinh tế hơn ở thời điểm hiện tại.
Kết luận: Có nên đánh đổi sự êm ái lấy rủi ro?
Hệ thống treo khí nén mang lại trải nghiệm êm ái như ‘bay trên thảm đỏ’, nhưng đi kèm với đó là sự nhạy cảm cực cao với nhiệt độ và môi trường vận hành. Sự cố sập gầm của Xpeng X9 tại Trung Quốc là bài học đắt giá cho các hãng xe điện trong việc tối ưu hóa phần cứng trước khi tung ra thị trường những công nghệ quá hào nhoáng.
Với tầm giá hơn 50.000 USD, bạn có sẵn sàng đánh đổi để trải nghiệm công nghệ treo khí nén thông minh nhưng tiềm ẩn rủi ro ‘nằm đường’ khi trời nóng, hay sẽ chọn những giải pháp an toàn truyền thống hơn? Hãy để lại ý kiến của bạn ở phần bình luận bên dưới để chúng ta cùng thảo luận nhé!
