ngày 22 tháng 06 năm 2017
Tiếng Việt tôi yêu
 

Đọc câu Kiều lẳng lơ, càng thấy tiếng Việt diệu kỳ

In bài viết
  Tôi thích những bài hát mang âm hưởng dân ca của Phạm Duy, tôi yêu truyện Kiều của Nguyễn Du vì những lời lẽ rất tự nhiên nhưng cũng hết sức trau chuốt bóng bẩy. Và từ nhạc Phạm Duy, từ truyện Kiều của Nguyễn Du, từ bao tác phẩm của thời Lý - Lê - Trần... mà tôi yêu tiếng Việt vô cùng.

Nhà văn hóa Phạm Quỳnh nổi tiếng với câu "Tiếng ta còn, nước ta còn" nhưng trước câu đó là câu: "Truyện Kiều còn, tiếng ta còn". Phạm Duy trong bài Tình ca đã mở đầu bằng lời: "Tôi yêu tiếng nước tôi, từ khi mới ra đời người ơi" và trong bài, ông không quên nhắc lý do yêu đầu tiên là: "Một yêu câu hát truyện Kiều, lẳng lơ như tiếng sáo diều làng ta".

Khi nghe bài Tình ca, nhiều lần tôi tự hỏi tại sao Phạm Duy lại viết "Truyện Kiều, lẳng lơ như tiếng sáo diều làng ta". Cái chữ "lẳng lơ" ấy thật tuyệt vời vì nó vừa so sánh, vừa tả cảnh, vừa tả tình, vừa cảnh mà vừa tình thì thật khó dùng từ nào thay thế được. Tôi nghĩ rằng nếu dùng bất một từ nào đó dù là Hán Việt hay mượn từ ngôn ngữ Anh, Ý, Nga... thì cũng không thể hay mà tình tứ như chữ "lẳng lơ". Chỉ trong tiếng Việt mới có từ "lẳng lơ" hay đến thế.

Khi phát âm chữ l (lờ) bạn có thấy lưỡi mình lơ lửng trong miệng không? Thử đi và bạn sẽ thấy thật tuyệt, lưỡi lơ lửng trong miệng, diều lơ lửng cùng tiếng sáo trên không trung và tâm hồn cũng lơ lửng theo cánh diều. Đậm chất dân ca, cả một khung trời quê thư thái yên bình vô tư lự trong một câu thơ, một ý thơ.

Thực sự thì tôi thích thay từ này bằng từ "lả lơi" như cánh cò để nghe có màu sắc dân ca hơn từ "lẳng lơ". Nhưng có lẽ Phạm Duy dùng từ "lẳng lơ" còn để tả ai đó trong truyện Kiều chăng. Người như Phạm Duy thì khó mà dùng từ sai lắm.

Trong truyện Kiều có rất nhiều lần Nguyễn Du viết những câu thơ kỳ diệu như vậy. Kể ra rất nhiều nhưng tôi rất thích câu thơ mà đầu lưỡi rung lên lơ lửng như tiếng sáo diều lẳng lơ.

Dưới trăng quyên đã gọi hè

Đầu tường lửa lựu lập lòe đâm bông

4 chữ "lửa lựu lập lòe" quá thần kỳ. Nó không chỉ tạo ra điểm sáng trong bức tranh đêm hè giữa tiếng quyên kêu mà còn nhóm lửa trong lòng, tiếng lập lòe trong miệng phát ra trong người ngâm vậy. Chẳng trách mà người xưa thường ví von người nói hay thì nghe như tiếng róc rách của suối, như nhả ngọc phun châu.

Tôi thích những bài hát mang âm hưởng dân ca của Phạm Duy, tôi yêu truyện Kiều của Nguyễn Du vì những lời lẽ rất tự nhiên nhưng cũng trau chuốt bóng bẩy đó. Và từ Phạm Duy, từ truyện Kiều của Nguyễn Du, từ bao tác phẩm của thời Lý - Lê - Trần... mà tôi yêu tiếng Việt vô cùng.

Anh Tú

 
hotline
Quảng cáo: 091 2161163
Nội dung: 090 186 3399
 
TIN LIÊN QUAN
 
 
 
Bình luận 0
Chưa có bình luận nào cho bài viết này.
Gửi bình luận
Họ và tên *
E-mail *
Tiêu đề
Nội dung *
 
 
 
 
 
 
XEM NHIỀU NHẤT
 
 
 
 
 
 
  • Bình Luận

    Bình luận

    Từ năm 1977, Sơn Trà là rừng đặc dụng (rừng cấm) và trở thành khu bảo tồn thiên nhiên vào năm 1992, rộng 4.439 ha. Năm 2008, Đà Nẵng quy hoạch Sơn Trà chỉ còn 2.591 ha. Cuối năm 2016, chính phủ quy hoạch Sơn Trà thành trọng điểm du lịch quốc gia với 1.056 ha. Vấn đề cốt lõi là làm sao phát triển mà vẫn bảo tồn được cảnh quan và hệ sinh thái bền vững. Đó chính là Du lịch trách nhiệm mà chính phủ Việt Nam và cả thế giới đang nỗ lực thực hiện.

  • Nguyễn Công Khế

    Nhà báo

    Mỗi năm, đến ngày Báo chí cách mạng Việt Nam, lại gợi tôi nhiều kỷ niệm buồn vui lẫn lộn. Tôi thông cảm cho Thế Thanh. Trước đây, khi tôi còn làm báo. Thế Thanh và Kim Hạnh đã rời vũ đài trước. Gặp tôi Thế Thanh thường tâm sự: "Mình chỉ muốn trở lại nghề báo thôi Khế ơi!". Nghề báo, đối với chúng tôi là lẽ sống, là khát vọng sống, đôi khi là sống và chết chứ không phải là nghề kiếm cơm đơn thuần.

  • Quốc Phong

    Nhà báo

    Chúng ta không nên và thậm chí, cần phải hết sức thận trọng trước những thông tin ở đâu đó cung cấp cho người làm báo dù có thể là rất chính xác vào mỗi kỳ "quy hoạch nhân sự" khi đằng sau đó là ý đồ của ai đó. Vô tình, chúng ta trở thành công cụ giúp cho một ai đó, một nhóm nào đó đang mưu cầu lợi ích riêng mà báo chí thì vô tư, không hay biết, trở thành cánh tay nối dài giúp họ.

  • Bình Luận

    Bình luận

    Cụ Huỳnh Thúc Kháng mang khí phách của người làm báo chân chính, như cụ Hồ nhận định, là của người cầm đuốc soi đường cho quốc dân đi.

  • Đoàn Đạt

    Nhà báo

    Thuyết hậu hiện đại của những năm 70 – 80 thế kỷ trước đã đưa ra nhận định về hệ lụy của một xã hội “vi tính hóa”, nhưng gần nửa thế kỷ trôi qua, những tiên liệu ấy cho thấy ít nhiều phiến diện.