ngày 22 tháng 09 năm 2017
Tiếng Việt tôi yêu
 

Đọc câu Kiều lẳng lơ, càng thấy tiếng Việt diệu kỳ

In bài viết
  Tôi thích những bài hát mang âm hưởng dân ca của Phạm Duy, tôi yêu truyện Kiều của Nguyễn Du vì những lời lẽ rất tự nhiên nhưng cũng hết sức trau chuốt bóng bẩy. Và từ nhạc Phạm Duy, từ truyện Kiều của Nguyễn Du, từ bao tác phẩm của thời Lý - Lê - Trần... mà tôi yêu tiếng Việt vô cùng.

Nhà văn hóa Phạm Quỳnh nổi tiếng với câu "Tiếng ta còn, nước ta còn" nhưng trước câu đó là câu: "Truyện Kiều còn, tiếng ta còn". Phạm Duy trong bài Tình ca đã mở đầu bằng lời: "Tôi yêu tiếng nước tôi, từ khi mới ra đời người ơi" và trong bài, ông không quên nhắc lý do yêu đầu tiên là: "Một yêu câu hát truyện Kiều, lẳng lơ như tiếng sáo diều làng ta".

Khi nghe bài Tình ca, nhiều lần tôi tự hỏi tại sao Phạm Duy lại viết "Truyện Kiều, lẳng lơ như tiếng sáo diều làng ta". Cái chữ "lẳng lơ" ấy thật tuyệt vời vì nó vừa so sánh, vừa tả cảnh, vừa tả tình, vừa cảnh mà vừa tình thì thật khó dùng từ nào thay thế được. Tôi nghĩ rằng nếu dùng bất một từ nào đó dù là Hán Việt hay mượn từ ngôn ngữ Anh, Ý, Nga... thì cũng không thể hay mà tình tứ như chữ "lẳng lơ". Chỉ trong tiếng Việt mới có từ "lẳng lơ" hay đến thế.

Khi phát âm chữ l (lờ) bạn có thấy lưỡi mình lơ lửng trong miệng không? Thử đi và bạn sẽ thấy thật tuyệt, lưỡi lơ lửng trong miệng, diều lơ lửng cùng tiếng sáo trên không trung và tâm hồn cũng lơ lửng theo cánh diều. Đậm chất dân ca, cả một khung trời quê thư thái yên bình vô tư lự trong một câu thơ, một ý thơ.

Thực sự thì tôi thích thay từ này bằng từ "lả lơi" như cánh cò để nghe có màu sắc dân ca hơn từ "lẳng lơ". Nhưng có lẽ Phạm Duy dùng từ "lẳng lơ" còn để tả ai đó trong truyện Kiều chăng. Người như Phạm Duy thì khó mà dùng từ sai lắm.

Trong truyện Kiều có rất nhiều lần Nguyễn Du viết những câu thơ kỳ diệu như vậy. Kể ra rất nhiều nhưng tôi rất thích câu thơ mà đầu lưỡi rung lên lơ lửng như tiếng sáo diều lẳng lơ.

Dưới trăng quyên đã gọi hè

Đầu tường lửa lựu lập lòe đâm bông

4 chữ "lửa lựu lập lòe" quá thần kỳ. Nó không chỉ tạo ra điểm sáng trong bức tranh đêm hè giữa tiếng quyên kêu mà còn nhóm lửa trong lòng, tiếng lập lòe trong miệng phát ra trong người ngâm vậy. Chẳng trách mà người xưa thường ví von người nói hay thì nghe như tiếng róc rách của suối, như nhả ngọc phun châu.

Tôi thích những bài hát mang âm hưởng dân ca của Phạm Duy, tôi yêu truyện Kiều của Nguyễn Du vì những lời lẽ rất tự nhiên nhưng cũng trau chuốt bóng bẩy đó. Và từ Phạm Duy, từ truyện Kiều của Nguyễn Du, từ bao tác phẩm của thời Lý - Lê - Trần... mà tôi yêu tiếng Việt vô cùng.

Anh Tú

 
hotline
Quảng cáo: 091 2161163
Nội dung: 090 186 3399
 
TIN LIÊN QUAN
 
 
 
Bình luận 0
Chưa có bình luận nào cho bài viết này.
Gửi bình luận
Họ và tên *
E-mail *
Tiêu đề
Nội dung *
 
 
 
 
 
 
XEM NHIỀU NHẤT
 
 
 
 
 
 
  • Quốc Phong

    Nhà báo

    Trong công tác quản lý nhà nước, nhiều khi chúng ta "nói vậy nhưng lại không làm vậy" để rồi “cái sảy nảy cái ung". Đến khi muốn xử lý khi biết có chuyện không bình thường hoặc buộc phải xử lý để xã hội phát triển thì khi đó mới lòi ra những bất ổn khó hiểu, thậm chí là hậu quả khôn lường từ những nhiệm kỳ trước để lại. Vì thế, những vị lãnh đạo kế tục đã và sẽ gặp khó.

  • Bình Luận

    Bình luận

    Đồng tiền lẻ đang phát huy sức mạnh bé mọn của nó, nhưng phát huy kiểu này thì chả ai mong muốn, kể cả nhà chức việc, nhà đầu tư lẫn giới tài xế, chủ xe. Người ta ai cũng chỉ mong có sự hợp lý trong mọi sự, nếu phải trả phí thì trả đúng đồng tiền bát gạo.

  • Bình Luận

    Bình luận

    Đồng phục đưa học sinh vào khuôn khổ, thử thách học sinh rèn luyện trong môi trường tập thể, nhưng “đồng phục” một cách máy móc, thái quá vô hình trung làm cho các em mắc chứng rập khuôn, phản xạ theo kiểu “rô-bốt”, bấm nút là chạy theo “lập trình”.

  • Hồ Hùng

    Nhà báo

    Điều quan trong là chất lượng cán bộ, chứ vẻ bề ngoài lịch lãm chẳng nói lên được điều gì…

  • Bình Luận

    Bình luận

    Quy trình kiểm định với cả chục chuyên gia mà cũng để lọt một nhà sản xuất ma thì có khi đến ông nông dân chân đất cũng có thể làm cán bộ kiểm định được! Và một sản phẩm giả thuốc lại được một vị Thứ trưởng của Bộ Y tế một quốc gia công nhận là "thuốc" kém chất lượng, đến khi ra tòa xét xử cũng lại được "công nhận" là thuốc, thì như vậy quả thực, làm cán bộ ở Việt Nam "dễ" quá còn gì!