ngày 22 tháng 09 năm 2017
Chuyện hôm nay
 

Tai biến chạy thận ở Hòa Bình: Người chết dạy kẻ sống

In bài viết
Lực lượng công an đang phối hợp với các cơ quan chức năng tích cực điều tra làm rõ vụ việc
  Là một công dân và một thầy thuốc, tôi mong mỏi vụ việc này sẽ được giải đáp nhanh chóng, công bằng, chính xác từ một hội đồng gồm những nhà chuyên môn giỏi nhất về thận học, có uy tín nhất trong y giới, bất kể họ mang hay không những học hàm học vị hào nhoáng.

Cho đến thời điểm này, đã có 7/18 bệnh nhân tử vong khi chạy thận nhân tạo ở Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hòa Bình. Nhìn từ góc độ chuyên môn, khi gần một nửa bệnh nhân cùng trở nặng với một bệnh cảnh và lần lượt ra đi trong những thời điểm rất gần nhau, thật khó quy cho bệnh lý gốc là suy thận giai đoạn cuối được. Mau mắn gọi đây là “sốc phản vệ” dường như cũng có phần vội vã khi chưa có kết luận của cơ quan điều tra và giới chuyên môn. Mặt khác, danh từ “sốc phản vệ” đã hàm ý may rủi, “trời kêu ai nấy dạ”, nên nó không giúp làm sáng tỏ những nguyên nhân khác, nếu có. Và nếu thật sự là sốc phản vệ, cuộc điều tra phải chỉ ra được chất gây phản vệ đồng loạt đó là chất gì, vì sao mà nó lọt vào được quy trình chạy thận nhân tạo?

Là một công dân và một thầy thuốc, tôi mong mỏi vụ việc này sẽ được giải đáp nhanh chóng, công bằng, chính xác từ một hội đồng gồm những nhà chuyên môn giỏi nhất về thận học, có uy tín nhất trong y giới, bất kể họ mang hay không những học hàm học vị hào nhoáng. Cũng như nhiều ngành nghề khác ở Việt Nam, uy tín khoa học nhiều khi không tương xứng với các danh hiệu hay học hàm học vị, đó là một thực tế khó chối cãi.

Hẳn nhiên, mong mỏi của tôi, y giới và của công chúng đến giờ này vẫn chưa được đáp ứng với thông báo rất chính xác và có tính… huề vốn của Bộ Y tế: “Sốc phản vệ làm chết 7 người ở Hòa Bình là tai biến y khoa đặc biệt nghiêm trọng” (hẳn nhiên rồi).

Và cũng như mọi khi, trên các báo mạng bắt đầu xuất hiện những phỏng đoán của những người không có chuyên môn về nguyên nhân vụ việc. Kèm theo không ít lời công kích, mạt sát những nhân viên y tế của Bệnh viện Hòa Bình. Là đồng nghiệp, tôi đoan chắc rằng không có một thầy thuốc nào dù vô lương tâm cách mấy lại muốn thảm họa tập thể này xảy ra tại nơi làm việc của mình. Ngược lại, họ cũng bị tổn thương, đau khổ, trầm uất… về vụ việc chấn động này. Nên xin đừng thóa mạ hay hành hung họ, trước, trong và sau khi có kết luận chính xác của giới hữu trách. Hãy chia sẻ và thông cảm với lời tạ lỗi mà tôi tin là rất chân thành của ông Giám đốc bệnh viện, đừng tạo thêm những áp lực không cần thiết và vô căn cứ. Nên nhớ rằng, người chết đã ra đi, nhưng họ còn phải sống, còn phải hành nghề để chăm sóc cho những người còn sống.

Trong cuốn tiểu thuyết của mình, Arthur Hailey đã gọi khoa Giải phẫu bệnh lý là nơi đưa ra “lời chẩn đoán cuối cùng” (The final diagnosis). Thật vậy, có nhiều cái chết bí ẩn trong y học chỉ được làm sáng tỏ sau khi đã khám nghiệm tử thi. Thế nên, tôi tha thiết mong mỏi gia đình các nạn nhân, tạm gác qua nỗi đau đớn của mình để chấp nhận yêu cầu mổ xác của giới điều tra khi cần thiết. Bằng cách đó, cái chết tức tưởi của người thân họ sẽ không bao giờ vô nghĩa, mà sẽ giúp làm sáng tỏ uẩn khúc và cứu giúp những bệnh nhân còn sống tránh khỏi những tai họa tương tự. Bằng cách đó, câu châm ngôn “Người chết dạy kẻ sống” (Mortui vivos docent) mà người ta viết trong nhà xác bệnh viện mới thể hiện được sự minh triết của nó: nhiều hiểu biết y khoa đã phải trả giá bằng chính mạng sống của bệnh nhân.

Và chúng ta, những người còn sống, khỏe mạnh hay bệnh tật, thuộc y giới hay không, vẫn có nhiều cách thể hiện khác, nhân bản và lành mạnh hơn, để cùng chia sẻ sự việc đau buồn này, thay vì mạt sát nhau trên không gian mạng:

  • Tổ chức thắp nến, đặt hoa, cầu nguyện, tưởng nhớ các nạn nhân ngay tại Bệnh viện Hòa Bình, tại các cơ sở chạy thận nhân tạo, tại các trường học, nhà thờ, đình chùa, miếu…
  • Lập một quỹ hỗ trợ gia đình các nạn nhân hay tương trợ cho những bệnh nhân nghèo bị suy thận mạn.
  • Lấy cái ngày bi thảm này làm ngày thầy thuốc Việt Nam, để y giới mỗi năm trông vào đó mà răn mình về sự hữu hạn của con người y khoa so với sự vô biên vô lượng của y học. Há chẳng tốt hơn lễ lạt, thư khen, cờ đèn kèn trống… hay sao?
  • Cũng nhân dịp này, các hiệp hội y khoa, thận học, tiểu đường… nên phối hợp với truyền thông để tăng cường hiểu biết của công chúng về chứng suy thận mạn và cách phòng ngừa...

Cuối cùng, có lẽ vụ việc ở Hòa Bình là tai biến nghiêm trọng nhất trong lịch sử y khoa Việt Nam vì tính chất hàng loạt và hy hữu của nó. Dư luận sửng sốt là phải! Nhưng xin đừng quên con số này: tính từ năm 2010, mỗi năm cũng có ngần ấy trẻ em tử vong sau khi tiêm ngừa. Tính trên hàng triệu trẻ em được tiêm chủng, tỷ lệ này có vẻ quá thấp và “chấp nhận được” theo lời biện bạch của một quan chức y tế. Tuy nhiên, không có cái chết vô lý nào là “chấp nhận được” cả, nhất là khi nguyên nhân của chúng vẫn còn là một uẩn khúc và chưa được làm sáng tỏ về mặt học thuật. Nhìn từ góc độ này, con số 7-10 trẻ em tử vong mỗi năm sau chủng ngừa có không đáng được xem là “tai biến y khoa đặc biệt nghiêm trọng” để công chúng và truyền thông im lặng hay không?

Mỗi sai lầm hay tai biến y khoa phải là một bài học, tuy đắt giá nhưng phải hữu ích cho những người còn sống, chứ không phải để rửa hận cho những người đã chết!

BS Lê Đình Phương

 
hotline
Quảng cáo: 091 2161163
Nội dung: 090 186 3399
 
TIN LIÊN QUAN
 
 
 
Bình luận 4
31/05/17PHẢN HỒI
Các bệnh viện đều có một sân sau để cung cấp thiết bị y tế, thuốc men, hóa chất và sửa chửa dụng cụ y tế. Tôi mong công an điều tra sân sau của bệnh viện này. Tôi không tin rằng các y bác sĩ tắc trách trong vụ này. Tôi mong họ được minh oan để lấy lại tự tin trong công việc.
31/05/17PHẢN HỒI
Đây là một trường hợp đau lòng,có tầm ảnh hưởng rất lớn nhưng phản ứng của cơ quan y tế có vẻ "lạnh lùng".Tại sao? Bài viết nầy của BS Phương rất hay và phải được nghiên cứu để áp dụng và đề phòng cho những trường hợp chạy thận ở toàn quốc sau nầy."Sốc phản vệ" là sao?Hình như ba từ nầy hay được áp dụng khi có tai nạn y học xảy ra và lần sau nữa cũng sẽ là"sốc phản vệ".Mấy hôm nay không nghe được ý kiến nào của các GS /TS BS về thận lên tiếng.Quì vị có nghĩ rằng hầu hết những nạn nhân của quí vị là những người vô phước chăng?Không chạy thận thì chết,chạy thận tốn kém cũng chết mà không rõ lý do thì nỗi đau càng lớn hơn nhiều! Hay cái chết nầy cũng thuộc dạng"ĐÚNG QUI TRÌNH" ?
31/05/17PHẢN HỒI
Bài viết được viết bởi một người trong ngành - một bác sĩ, vì vậy, nó cung cấp cho người đọc một góc nhìn của một người hành nghề y, một nghề có nhiều rủi ro ngoài ý muốn. Tuy nhiên trong lịch sử y văn thế giới, ngành y cũng có những..."ác quỷ y khoa". Các đội ngũ nghiên cứu y học của Đức Quốc Xã, đế quốc Nhật Bản trong thế chiến thứ hai có những con người vô lương như vậy. Ở ta tình trạng vô cảm với bệnh nhân cũng không thiếu, không ít bệnh viện công có những ca thờ ơ, bỏ mặc bệnh nhân trong tình trạng cấp cứu hoặc thực hiện nghiệp vụ chuyên môn một cách chiếu lệ. Thái độ tắc trách, thiếu y đức, nếu có sẽ dẫn đến hậu quả lâm sàng nghiêm trọng và nếu việc này xảy ra thì không thể gọi đó là không ai mong muốn, dù quả thật không muốn. Nó cũng giống như sự việc oan sai trong ngành tư pháp, người gây ra oan sai không thể nói rằng mình không mong muốn mà phải trả giá cho hậu quả do "sai phạm" mà ra. Có những sai phạm do vô tình, do kém hiểu biết chuyên môn...nhưng có những sai phạm do tắc trách thiếu trách nhiệm với công việc, làm sai hay không làm đủ quy trình đã quy định hoặc do tham nhũng. Tất nhiên sự cố làm chết người hàng loạt như vụ việc ở bệnh viện Hòa Bình sẽ được cơ quan điều tra làm rõ. Trước mắt qua hiện tượng...chúng ta đều nhận ra là chắc chắn có sai phạm hoặc có một khâu lỗi nghiêm trọng nào đó do chủ quan (làm ẩu) hoặc do khách quan (chất lượng thuốc men, khoáng chất bổ sung vào dịch truyền sau khi thẩm tách huyết thanh, máy móc cũ). Nghĩa là nó đến từ bệnh viện chứ không phải đến từ bệnh nhân. Họ (bệnh viện) phải chịu trách nhiệm với những cái chết...dù ngoài sự mong muốn này. Không nên xem tính mạng của nạn nhân bị hy sinh một cách vô nghĩa trở thành là "cái chết có ý nghĩa" để đúc rút kinh nghiệm...cho dù kinh nghiệm cũng sẽ được đúc rút qua tai nạn y khoa hy hữu này. Cuối cùng, tính nhân văn trong ngành y là phải đứng về những người bị hy sinh, những nạn nhân chứ không phải đứng về thành tựu (hoặc kinh nghiệm) y khoa từ sự "bị hy sinh" ngoài mong muốn của người bệnh; vì nếu ngoài mong muốn (không phải là tự nguyện) thì họ cần phải được rửa hận...để có thể nhắm mắt nơi chín suối!
31/05/17PHẢN HỒI
Bài viết rất hữu ích cho giới chuyên môn y học của chúng ta: "để tưởng nhớ những người đã chết-hãy đối xử tốt với những người còn sống" kể cả những người thân của nạn nhân cũng như những người có liên qua đến sự cố: "tai biến y khoa đặc biệt nghiêm trọng" này để thật công tâm, khách quan và khoa học nhằm tìm ra nguyên nhân gốc rễ gây nên thảm họa này hầu có được những xử lý khoa học trong nền y học nước nhà mà chăm lo tốt cho sức khỏe của những người bệnh.
Gửi bình luận
Họ và tên *
E-mail *
Tiêu đề
Nội dung *
 
 
 
 
 
 
XEM NHIỀU NHẤT
 
 
 
 
 
 
  • Đoàn Đạt

    Nhà báo

    Mấy ngày qua, câu chuyện về một bà mẹ ở Lào Cai chỉ vì 7.000đ mà dồn hai đứa con ruột của mình vào chỗ chết không khỏi khiến cho nhiều người đau lòng, ám ảnh. Một câu chuyện tưởng như không còn xuất hiện ở thời nay…

  • Bình Luận

    Bình luận

    Có nhiều người được cử đi học sau đại học, lôi về tấm bằng thạc sĩ, tiến sĩ thì nghiễm nhiên tự phong cho mình là giỏi, xem những người còn lại chẳng ra gì. Không phải tôi bi quan, nhưng ở nước ta dường như khoảng cách giữa bằng cấp và thực học vẫn còn xa lắm.

  • Quốc Phong

    Nhà báo

    Trong công tác quản lý nhà nước, nhiều khi chúng ta "nói vậy nhưng lại không làm vậy" để rồi “cái sảy nảy cái ung". Đến khi muốn xử lý khi biết có chuyện không bình thường hoặc buộc phải xử lý để xã hội phát triển thì khi đó mới lòi ra những bất ổn khó hiểu, thậm chí là hậu quả khôn lường từ những nhiệm kỳ trước để lại. Vì thế, những vị lãnh đạo kế tục đã và sẽ gặp khó.

  • Bình Luận

    Bình luận

    Đồng tiền lẻ đang phát huy sức mạnh bé mọn của nó, nhưng phát huy kiểu này thì chả ai mong muốn, kể cả nhà chức việc, nhà đầu tư lẫn giới tài xế, chủ xe. Người ta ai cũng chỉ mong có sự hợp lý trong mọi sự, nếu phải trả phí thì trả đúng đồng tiền bát gạo.

  • Bình Luận

    Bình luận

    Đồng phục đưa học sinh vào khuôn khổ, thử thách học sinh rèn luyện trong môi trường tập thể, nhưng “đồng phục” một cách máy móc, thái quá vô hình trung làm cho các em mắc chứng rập khuôn, phản xạ theo kiểu “rô-bốt”, bấm nút là chạy theo “lập trình”.