ngày 23 tháng 08 năm 2017
Chuyện hôm nay
 

Cấm và cấp phép - bệnh di căn của thói cửa quyền

In bài viết
Bài hát 'Con đường xưa em đi' từng bị cấm nhưng sau đó là được giải tỏa
  Sao những vị ở Cục Nghệ thuật biểu diễn không nhớ lời dạy của cụ Hồ, “việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh”. Cứ làm theo lời cụ, đâu đến nỗi phát sinh phiền hà rắc rối, tai tiếng như vừa rồi.

Dường như bộ máy hành pháp, mà cụ thể là Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch, cụ thể hơn nữa là Cục Nghệ thuật biểu diễn, đang có vấn đề. Những “dầu mỡ” mà người ta vừa tra vào bộ máy ấy chẳng những không khiến nó trơn tru mà trái lại, làm khụng khiệng, trục trặc, phát lộ những xộc xệch, hoen rỉ ẩn chứa lâu nay.

Sự việc những ngày qua đậm chất bi-hài kịch. Dư luận chưa kịp lắng xuống từ chuyện Cục Nghệ thuật biểu diễn chả biết nổi cơn cớ gì tự dưng cấm một loạt 5 ca khúc cũ, trong đó có những bài như Con đường xưa em đi, Rừng xưa, Cánh thiệp đầu xuân… từng lan tỏa sâu rộng trong lòng người yêu nhạc, thì lại một phen choáng váng với việc cục này đòi hỏi muốn hát bài Nối vòng tay lớn của cố nhạc sĩ nổi tiếng Trịnh Công Sơn thì phải xin phép, chờ Cục cấp phép. Cục giải thích rằng từ xưa đến nay bài hát ấy chưa từng được cấp phép. Nó đã vô phép thì không được hát. Nếu cố tình hát là vi phạm pháp luật. Đòi hỏi này chả khác quả chùy giáng vào sự nhẫn nại của công chúng khiến họ phát cơn địa chấn bực bội. Họ đặt nghi vấn: Những nhà hành pháp đang thực thi pháp luật của nhà nước, hay là đang hành dân, hành hạ nghệ thuật?

Ai cũng hiểu xã hội phải được quản lý bằng luật pháp, bằng những quy định của thể chế. Cơ quan hành pháp là lực lượng trực tiếp chỉ đạo, ban bố, kiểm tra, theo dõi, uốn nắn, điều chỉnh việc thi hành những quy định của pháp luật. Cục Nghệ thuật biểu diễn làm việc được giao theo đúng chức trách thì chả có gì phải phàn nàn. Nhưng họ không làm vậy. Họ làm tùy hứng, làm theo ý thích, rất máy móc, phi thực tế, không cần biết hiệu quả ra sao. Dường như những vị có trách nhiệm chỉ ngồi trong phòng kín như bưng bấm nút ban hành những quy định mà chính bản thân họ cũng không hiểu chúng sẽ tồn tại như thế nào trong cộng đồng xã hội, trong cuộc sống hằng ngày. Khi bị dư luận phản ứng, họ chỉ còn biết cãi theo lập trình “chúng tôi làm theo quy định, làm đúng quy trình”, một kiểu cãi lấy được.

Đã có vô vàn ý kiến khác nhau về những “nhố nhăng” trong sự cấm đoán hoặc đòi hỏi của Cục Nghệ thuật biểu diễn. Thậm chí dư luận chỉ đích danh những người như ông Cục trưởng Nguyễn Đăng Chương phải từ chức. Phó thủ tướng Vũ Đức Đam, rồi Thứ trưởng Bộ văn thể du Vương Duy Biên đã lên tiếng phê bình khá gay gắt. Cục Nghệ thuật biểu diễn cuối cũng cũng thừa nhận sai lầm, rút lại quyết định cấm vô lý, không đòi hỏi phải phép tắc này nọ nữa. Sức ép của dư luận, sự phẫn nộ của công chúng, và đặc biệt là giá trị hiển nhiên của các tác phẩm nghệ thuật đã buộc họ phải rút lui. Tuy nhiên, như thế không có nghĩa là xong, là có thể chấm dứt những trường hợp tương tự, nếu không đào tận gốc vấn đề.

Điều dễ thấy nhất, mặc dù nó chìm trong não của những người nắm quyền hành pháp ấy, là tư duy xơ cứng, bảo thủ. Dường như họ bị rất nặng hội chứng chiến tranh, di căn của thời hậu chiến. Nhìn đâu cũng cảnh giác, cũng ra quan hệ ta - địch, cũng thấy kẻ thù. Lúc nào cũng chăm chăm vào sự nghiệp “ai thắng ai” trên mặt trận văn hóa tư tưởng. Cuộc chiến tranh đã lùi vào dĩ vãng hơn 40 năm nhưng những vị này vẫn đầy tinh thần chiến đấu. Khi cả xã hội đòi hỏi phải thúc nhanh hơn nữa sự hòa hợp, xóa đi những mặc cảm, giận hờn, thậm chí oán thù, để cùng nhìn về một hướng, cùng chung sức chung lòng vì đất nước phát triển, vì ngày mai, thì những “chiến sĩ” này lại thỉnh thoảng vung vài nhát xẻng đào sâu thêm hố ngăn cách. Loay hoay với chủ trương cấm đoán, họ không chỉ cố tình đi ngược chiều phát triển mà còn “góp phần quan trọng” phá hoại cuộc sống yên bình, ổn định.

Một điều khác nữa, tư duy quản lý của họ được tạo trên nền tảng cửa quyền, hách dịch, ban ơn, nặng cơ chế bao cấp, xin-cho. Đáng nhẽ, họ chỉ cần đưa ra một danh sách (mà suốt 42 năm rồi vẫn không làm được) những tác phẩm nghệ thuật biểu diễn bị cấm, không được phép phổ biến; còn lại thì cứ thế xài thỏa thích (tất nhiên ai dùng phải lưu ý tôn trọng tác quyền, vấn đề bản quyền). Quá đơn giản. Mọi người có quyền được làm những gì mà pháp luật không cấm. Những lãnh đạo của Cục Nghệ thuật biểu diễn không thích thế, họ muốn chứng tỏ uy quyền, thương ai thì người ấy được nhờ. Một bài hát nổi tiếng như bài Nối vòng tay lớn, cả nước với bao thế hệ đã hát suốt gần nửa thế kỷ nay mà Cục bảo rằng muốn hát phải có giấy phép thì tác giả của chuyện hài hước Những người thích đùa cũng phải gọi họ bằng cụ.

Bộ máy công quyền cần có những con người không chỉ am hiểu luật pháp mà còn phải nắm bắt sâu sắc cuộc sống, cả quá khứ, hiện tại, tương lai. Ngồi vào chiếc ghế hành pháp mà đầu óc xơ cứng, máy móc, bảo hoàng hơn vua thì chỉ gây khó cho xã hội. Ngoài mấy trường hợp trên, vụ xét duyệt Giải thưởng Hồ Chí Minh cho một số văn nghệ sĩ vừa qua cũng là một ví dụ. Đầy tai tiếng. Sao họ không nhớ lời dạy của cụ Hồ, “việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh”. Cứ làm theo lời cụ, đâu đến nỗi phát sinh phiền hà rắc rối, tai tiếng như vậy.

Nguyễn Thông

 
hotline
Quảng cáo: 091 2161163
Nội dung: 090 186 3399
 
TIN LIÊN QUAN
 
 
 
Bình luận 4
25/04/17PHẢN HỒI
Cái gì không làm được hoặc nghĩ mãi không ra...! Là nghĩ đến "cấm"!!! Bởi vì, cấm là con đường nhanh nhất!
24/04/17PHẢN HỒI
Cái cần thì lại không có, cái không cần (vì đã có ngành văn hóa) thì lại có. Người dân cần Cục quản lý thực, dược và hóa phẩm thay cho Cục NTBD. Ở Mỹ Nhật không có Cục này!
21/04/17PHẢN HỒI
"Không biết TTg có thời giờ ăn cơm không nữa?" là câu hỏi của 1 ĐBQH nói lên tình trạng "chuyền trách nhiệm thuộc thẩm quyền lên cấp cao TTg CP, CT QH, CT nước, TBT" của địa phương hiện nay. Góp ý Chính phủ cách khắc phục việc "Biết cách xử lý theo luật nhưng địa phương vẫn cố tình xin ý kiến TTg để mục đích chính là chuyển trách nhiệm sai phạm nếu có cho TTg chịu". Đó là Chính phủ nên đề xuất Quốc hội thành lập bộ phận "Giải đáp pháp luật" để địa phương gửi xin ý kiến thay vì gửi cho TTg. Quốc hội sẽ tổng kết & phê bình đề xuất cắt ngân sách địa phương nào hỏi nhiều điều ngớ ngẩn đã có trong pháp luật. QH nên giúp chia việc với Chinh phủ!
21/04/17PHẢN HỒI
Bài viết khá sâu sắc, phản ánh đúng thực trạng nhưng vẫn chưa đủ. Theo tôi những người này không có khả năng biện luận "ai thắng ai" đâu. Ở đây rơi vào trường hợp mà Lê Nin đã nói : Sự nhiệt tình cách mạng cộng với sự ngu dốt bằng sự phá hoại
Gửi bình luận
Họ và tên *
E-mail *
Tiêu đề
Nội dung *
 
 
 
 
 
 
XEM NHIỀU NHẤT
 
 
 
 
 
 
  • Quốc Phong

    Nhà báo

    Giáo viên hiện nay đời sống cực kỳ khó khăn. Loại được hưởng lương trong biên chế tuy ít ỏi nhưng cũng còn là may mắn. Có những giáo viên ở nông thôn, lương chỉ là thứ phụ cấp vài trăm ngàn/tháng (giáo viên mẫu giáo...) thì xin hỏi họ sống sao nổi nếu không có nghề phụ? Trách nhiệm của nhà nước ở đây là cần có cách xử lý thật thấu đáo chuyện này nếu không muốn đất nước bị tụt hậu về tri thức.

  • Bình Luận

    Bình luận

    Nếu băm nhỏ các con đường BOT để lắp trạm thu phí dày đặc hơn thì tất nhiên dòng xe cộ sẽ phải lưu thông chậm chạp hơn vì chốc chốc lại phải dừng trạm trả phí ở khoảng cách quá gần. Nếu đặt trạm dày như vậy thì BOT hóa ra lại cản trở tốc độ phát triển kinh tế xã hội, chứ không còn thúc đẩy nữa.

  • Phạm Quang Long

    PGS-TS

    Đường sá nói chung là tài sản quốc gia, nhà nước giao cho ông GTVT quản. Ông quyết định đầu tư đường nào, chọn hình thức nào, đặt trạm thu phí ở đâu, được thu trong bao nhiêu năm... đều được dân giao cho ông quyết cả. Thế mà ông phụ lòng tin của dân.

  • Đoàn Đạt

    Nhà báo

    Cuộc 'khủng hoảng tiền lẻ' ở trạm thu phí Cai Lậy vẫn chưa đến hồi kết mà còn có “khả năng lây lan” như lo ngại của Chủ nhiệm Ủy ban đối ngoại Thường vụ quốc hội Nguyễn Văn Giàu. Câu hỏi được đặt ra là: Ai là người chịu trách nhiệm về cuộc khủng hoảng này và cả khả năng có thể lây lan của nó?

  • Lê Học Lãnh Vân

    Chuyên gia quản trị

    Đây là tranh chấp giữa nhà đầu tư yêu cầu dân trả tiền, còn dân không chịu trả tiền vì cho rằng mình dùng đường cũ, không dùng đường mới do nhà đầu tư xây. Nhà đầu tư thấy mình có lý theo quy định về BOT thì cứ đưa sự việc ra thuyết phục công luận, hay kiện ra tòa xét xử công khai và công minh. Có đâu lại mật báo thông tin của người đang tranh chấp với mình?